Kısaca Hopa
Hopa, Türkiye'nin Karadeniz kıyısındaki son büyük ilçesi. Doğusunda Kemalpaşa beldesi ve Sarp Sınır Kapısı, ardında ise Gürcistan'ın Acara bölgesi ve Batum vardır. İlçe, denizle dik yamaçlar arasına sıkışmış dar bir kıyı şeridine kurulmuştur; yamaçlar çay bahçeleriyle kaplıdır. Hopa, Laz kültürünün en güçlü hissedildiği yerlerden biridir: dil, müzik, mutfak ve gündelik konuşmada bu kimlik belirgindir.
Turizm açısından Hopa üç işe yarar: Gürcistan'a geçiş kapısı, Artvin içlerine giden yolların başlangıcı ve Karadeniz kıyısında bir yemek durağı. Batum'a günübirlik giden yolcuların çoğu Hopa'dan çıkar; Karagöl, Borçka ve Artvin merkezine giden yollar da Hopa'dan ayrılır. İlin genel bilgisi için Artvin sayfasına bakın.
Kime uygun: Batum'a geçecek ya da Artvin'e gidecek yolcular için pratik bir üs; hamsi ve Laz mutfağını yerinde denemek isteyenler. Kime zor gelir: Kumsal ve tatil kasabası bekleyenler; Hopa bir liman ve ticaret ilçesidir, kıyısı yol ve dolgu alanlarla doludur.
Ne zaman gidilir
- Mayıs–Haziran: Çay hasadının ilk dönemi; yamaçlarda çay toplayan üreticiler görülür. Yağmur sık, hava ılık.
- Temmuz–Ağustos: Kıyıda nemli ve sıcak. Sarp Sınır Kapısı'nda yolcu yoğunluğu yükselir, Batum yönünde bekleme süreleri uzar.
- Eylül–Ekim: Kalabalık azalır, hava daha dengeli. Batum ve Artvin gezileri için en rahat dönem.
- Kasım–Mart: Hamsi mevsimi. Hava ılık ama yağışlı ve rüzgârlı; fırtınalı günlerde sahil yolunda dalgalar yola vurabilir. Kıyıda kar nadir, ama Cankurtaran Geçidi karla kapanabilir.
Yağış Hopa'da yıl boyunca yüksektir. Yağmurluk ve su geçirmez ayakkabı her mevsim çantada olmalıdır.
Nasıl gidilir
- Uçakla: Rize-Artvin Havalimanı, Pazar ilçesindedir ve Hopa'ya sahil yoluyla yaklaşık 40 dakika sürer. Trabzon Havalimanı'ndan yaklaşık 2,5–3 saat sürer.
- Kara yoluyla: Karadeniz Sahil Yolu, Hopa'yı batıda Rize ve Trabzon'a, doğuda Kemalpaşa ve Sarp'a bağlar. Hopa'dan Artvin merkeze Cankurtaran Geçidi üzerinden yaklaşık 1,5 saat, Borçka'ya yaklaşık 45 dakika sürer.
- Toplu taşıma: Hopa otogarından Rize, Trabzon, Artvin ve Borçka'ya otobüs ve minibüs kalkar. Sarp'a giden minibüsler de Hopa'dan çıkar. Sınırın Gürcistan tarafından Batum'a minibüs ve taksiyle devam edilir.
Öne çıkanlar
- Sarp Sınır Kapısı: Türkiye ile Gürcistan arasındaki ana kara geçişi. Yürüyerek ve araçla geçilir; Batum sınırın öte yanında, yaklaşık yarım saatlik mesafededir.
- Kemalpaşa ve Makriali: Sınıra yakın beldede çakıllı kıyı ve çay bahçeleri; sahil yolunda kısa bir mola.
- Çay bahçeleri: Hopa'nın arkasındaki yamaçlarda, köy yollarından çay bahçelerine bakan noktalar bulunur. Hasat döneminde fabrikalara giden çay kamyonları yolu doldurur.
- Cankurtaran Geçidi: Hopa'dan Artvin'e giden yolun üstündeki geçit; sisle kaplanmadığı günlerde ormanlık yamaçlar ve kıyı manzarası.
- Arhavi ve Kamilet Vadisi: Hopa'nın batısındaki Arhavi'den içeri uzanan vadi; taş köprüler ve orman içi köyler.
- Batum'a günübirlik geçiş: Sınırın öte yanındaki şehir için Batum rehberine bakın.
Yerel ipuçları
- Hamsi: Kasım–mart arasında Hopa'nın balık lokantalarında tava, buğulama ve hamsili pilav bulunur. Laz usulü hamsili pilav, iç pilavın hamsiyle kaplanıp fırında pişirilmesiyle yapılır.
- Laz böreği: Muhallebili ve yufkalı tatlı; Hopa ve Arhavi pastanelerinde taze bulunur.
- Kuymak ve muhlama: Kahvaltıda yayla tereyağı ve peynirle; Hopa'da her iki ad da kullanılır.
- Pepeçura: Üzüm suyu ve mısır unuyla yapılan geleneksel Laz tatlısı; her yerde bulunmaz, yerelden sorun.
- Çay: Fabrikadan taze kuru çay, Hopa'dan hediyelik alınan en pratik üründür.
- Sınır günü: Batum'a geçecekseniz sabah erken çıkın; öğleden sonra kapıda bekleme uzar. Gürcistan'da para birimi laridir; küçük miktarı sınırda ya da Batum'da bozdurmak kolaydır.
- Semt pazarı: Hopa'nın pazarında köylerden gelen üreticiler mısır unu, peynir ve mevsim sebzesi satar; gün ve yer için yerelden bilgi alın.
Güvenlik ve pratik bilgiler
- Acil durumlar için 112.
- Sınır kapısından geçerken çipli kimlik kartınızı ya da pasaportunuzu yanınızda bulundurun; eski tip nüfus cüzdanı geçerli değildir. Çocukların da kendi belgesi olmalıdır.
- Sınır bölgesinde ve askeri alanlarda fotoğraf çekmeyin.
- Yağıştan sonra Hopa'nın arkasındaki köy yollarında ve Cankurtaran Geçidi'nde heyelan riski vardır.
- Fırtınalı günlerde sahil yolunda dalgalar yola vurabilir; kıyı kayalıklarına yaklaşmayın.
- Sınır ötesinde Türk telefon hatlarında dolaşım ücreti uygulanır; hattınızın paket durumunu önceden kontrol edin.